🏛 ترازنامه یکپارچه؛ از بانک تا بودجه — قسمت 3 از 3
با تغییر مالکیت از بخش خصوصی به دولت، مسیر جریان نقدینگی از مدار بازار خارج و به سمت بودجه عمومی تغییر جهت داد. این انتقال، کنترل مستقیم دولت بر منابع مالی کشور را ممکن ساخت. با این حال، این تمرکز شدید، مرز میان سیاست پولی و سیاست مالی را از بین برد.
در ساختار جدید، بانکها از نهادهای واسط میان پسانداز و سرمایهگذاری تبدیل شدند به ابزاری برای تأمین مخارج دولتی. وقتی بانکها تحت مدیریت مستقیم دولت قرار گرفتند، اولویت تخصیص اعتبار از بازدهی اقتصادی به سمت پوشش نیازهای بودجهای تغییر یافت. این فرآیند باعث شد نقدینگی بهجای هدایت به بخشهای مولد، در مسیر تأمین هزینههای جاری دولتی حرکت کند.
این تحول ساختاری، مدیریت ریسک در سیستم بانکی را با چالشهای جدیدی مواجه کرد. از آنجا که ترازنامههای بانکها با بودجه عمومی گره خورد، هرگونه کسری بودجه مستقیماً بر سلامت بانکها و نرخ تورم اثرگذار شد. این پیوستگی، چرخه جدیدی از نقدینگی را در اقتصاد ایجاد کرد که ریشه در تغییر ماهیت مالکیت نهادهای مالی داشت.
💡 آینه امروز:
تمرکز دولت بر منابع مالی و وابستگی سیستم بانکی به بودجه عمومی، همچنان یکی از چالشهای اصلی در مدیریت نقدینگی و کنترل تورم در اقتصاد ایران محسوب میشود.
#تاریخ_ایران #ایرانوبان #سیستم_بانکی
🔙 قسمت قبل: ⟦post:894|قسمت 2 سریال «ملی شدن بانکها ۱۳۵۸»⟧