# پس از ایران، واشینگتن به استراتژی جدیدی برای استقرار پایگاهها نیاز دارد
مدل نظامی دهههای گذشته بر اثر جنگی که بر تحرک و پراکندگی استوار است، دگرگون شده است. ایالات متحده که برای سالها بر پایگاههای بزرگ در خلیج فارس تکیه داشت، اکنون با چالشهای ناشی از حملات موشکی و پهپادی ایران روبروست که این فرض را که پایگاهها فراتر از دسترس دشمن هستند، در هم شکسته است.
فروپاشی مدل سنتی
برای یک نسل، ایالات متحده برای اعمال قدرت خود به پایگاههای نظامی بزرگ در سراسیمای خلیج فارس اتکا کرده بود؛ با این اطمینان که این مراکز از دسترس گروههایی نظیر داعش دور هستند و ایران نیز با وجود زرادخانه موشکی رو به رشد خود، خطر حمله مستمر به آنها را به جان نخواهد خرید. اما جنگ با ایران این فرض را از بین برد؛ چرا که موشکها و پهپادهای ایرانی بارها به این پایگاهها اصابت کرده و ارتش آمریکا را مجبور کردند تأسیساتی را که دههها در آنها فعالیت میکرد، تخلیه کند.
اکنون پنتاگون در حال بررسی این موضوع است که آیا باید این پایگاهها را بازسازی و تقویت کند یا حضور نیروهای خود را به سمت غرب، از جمله اردن و اسرائیل، دورتر از برد ایران منتقل کند. با این حال، واشینگتن نباید هیچیک از این دو مسیر را انتخاب کند؛ زیرا هر دو رویکرد بر این فرض استوارند که اعمال قدرت در خاورمیانه مستلزم پایگاههای بزرگ و دائمی است، در حالی که تجربیات جنگ اخیر واقعیت دیگری را نشان داده است.
تحرک در میانه حملات
ایالات متحده با وجود حملات مکرر ایران به سایتهای کلیدی، در ۳۸ روز نخست «عملیات خشم حماسی» (Operation Epic Fury)، یکی از بزرگترین کارزارهای هوایی خود در دهههای اخیر را با انجام بیش از ۱۰,۲۰۰ پرواز عملیاتی و بیش از ۱۳,۵۰۰ حمله به اجرا گذاشت. این کارزار هرگز متوقف نشد، زیرا نیروهای آمریکایی به محض هدف قرار گرفتن پایگاهها، عملیات خود را به نقاط دیگر منتقل کردند.
به عنوان مثال، ایالات متحده با پیشبینی حمله به پایگاه هوایی العدید در قطر 🇶🇦، که بزرگترین مرکز نظامی آمریکا در خاورمیانه است، پرسنل خود را خارج کرد و جنگ هوایی را از پایگاه هوایی «شاو» در کارولینای جنوبی مدیریت نمود. هنگامی که ایران به مرکز عملیات هوایی مشترک در العدید ضربه زد — مرکزی که از سال ۲۰۰۳ کارزارهای هوایی آمریکا در منطقه را هدایت میکرد — این مرکز پیشتر تخلیه شده بود. تجهیزات نیز جابهجا شدند؛ در روزهای پیش از جنگ، نیروی هوایی ارسال تانکرهای سوخترسان هوایی به فرودگاه بن گوریون در اسرائیل را آغاز کرد تا با استفاده از زیرساختهای موجود این فرودگاه و با حمایت پرسنل و تجهیزات تعمیر و نگهداری تخصصی، عملیات را پیش ببرد.
گذار به ساختاری منعطف
توانایی ادامه نبرد حتی در زمان تخلیه یا آسیب دیدن پایگاههای پیشرو، احتمالاً مهمترین درس این جنگ برای آرایش نیروهای آمریکایی در خاورمیانه است. آنچه اهمیت داشت، پایگاههای بزرگ و دائمی نبود، بلکه دسترسی به مجموعهای از فرودگاهها (از جمله فرودگاههای غیرنظامی) و توانایی جابهجایی هواپیماها، پرسنل، تجهیزات و مهمات میان آنها در زمان حمله بود.
واشینگتن به جای صرف میلیاردها دلار برای تعمیر پایگاهها یا ساخت مراکز جدید در مناطق غربیتر، باید از این فرصت برای بازنگری در رویکرد خود استفاده کند. استراتژی پیشنهادی، جایگزینی سایتهای دائمی با یک ساختار سبکتر و ماژولار (Modular) است که با ماهیت آینده جنگآوری در خاورمیانه و فراتر از آن، همخوانی بیشتری داشته باشد. نه بازسازی پایگاههای خلیج فارس و نه انتقال آنها به غرب، هیچکدام راهحل قطعی برای چالشهای امنیتی پیشرو نیستند.