ایرانوبان | نگهبان ایرانمدسوس: نقش هوش مصنوعی در عبور بریتانیا از پیش‌بینی‌ها؛ آیا تاب‌آوری اقتصادی دوام می‌آورد؟
هوش مصنوعی به اقتصاد بریتانیا کمک کرده است تا برخلاف انتظارات اولیه عمل کند و رشد خیره‌کننده‌ای را در سه ماهه سوم ثبت نماید. با این حال، تحلیلگران هشدار می‌دهند که با نزدیک شدن به زمستانی سخت، افزایش قبوض انرژی و چالش‌های پیش روی سرمایه‌گذاری فناوری، این تاب‌آوری اقتصادی ممکن است به زودی رنگ ببازد.
پیش‌بینی‌ها زمانی که جان هیلی (John Healey) در ماه ژوئیه به عنوان وزیر دارایی منصوب شد، صریح و روشن بودند: تاب‌آوری بریتانیا در برابر جنگ خاورمیانه دوام نخواهد آورد. بادهای مخالف اقتصاد جهانی بسیار قوی بودند، تورم روند صعودی به خود می‌گرفته و رشد اقتصادی به قطره‌ای ناچیز کاهش می‌یავفت.
چهار ماه پس از تصدی این سمت، اقتصاد بریتانیا همچنان با رشد ۰.۷ درصدی در سه ماهه سوم به انتظارات دهن‌کجی می‌کند که سریع‌ترین روند توسعه در دو سال و نیم گذشته محسوب می‌شود. این امر بریتانیا را در مسیر تبدیل شدن به دومین اقتصاد پررشد گروه هفت (G7) در سال جاری قرار می‌دهد.
فراتر از انتظارات در داونینگ استریت
در روز نخست حضور در داونینگ استریت، یادداشت وزارت دارایی (Treasury) نشان می‌داد که خوش‌بین‌ترین تحلیلگر شهر لندن، رشد فصلی ۰.۳ درصدی را پیش‌بینی کرده بود. بیشتر آن‌ها رقمی نزدیک به صفر را در نظر گرفته بودند و برخی هشدار می‌دادند که بریتانیا ممکن است به سمت رکود حرکت کند.
علیرغم چشم‌انداز تیره و تار، خانوارهای بریتانیایی به مصرف ادامه داده و سرمایه‌گذاری کسب‌وکارها با هدایت گسترش هوش مصنوعی قوت گرفته است.
نقش پیشران‌های فناوری و هوش مصنوعی
در لایه‌های زیرین، رشد اقتصادی توسط فناوری اطلاعات و خدمات حرفه‌ای هدایت می‌شود که روی هم رفته حدود نیمی از افزایش فعالیت‌های اقتصادی را به خود اختصاص داده‌اند. به عنوان بخش‌های مرکزی در رونق هوش مصنوعی، این موضوع چندان تعجب‌آور نیست؛ تحلیلگران بانک آی‌ان‌جی (ING) معتقدند که قدرت در بخش فناوری اطلاعات «به وضوح داستانی مربوط به مراکز داده (datacentre)» است که به لطف جایگاه بریتانیا به عنوان مقصد پیشرو در اروپا برای سرمایه‌گذاری شکل گرفته است.
دویچه بانک (Deutsche Bank) برآورد می‌کند که هزینه‌های مرتبط با هوش مصنوعی حدود ۰.۳ تا ۰.۴ درصد به رشد تولید ناخالص داخلی (GDP) در سال جاری افزوده است. کاملاً واضح است که چرا هیلی مشتاق است بر بستر فراهم شده توسط سلف خود، ریچل ریوز (Rachel Reeves)، برای بهره‌گیری از هوش مصنوعی در راستای تلاش‌های دولت جهت جذب سرمایه‌گذاری‌های تجاری جهانی بنا کند.
در همین حال، مصرف خانوارها تاکنون در سال جاری ۱.۶ درصد افزایش یافته است که از طریق هزینه‌کرد در ماه‌های گرم تابستان تقویت شده، حتی زمانی که مصرف‌کنندگان با فشار بر سطح استانداردهای زندگی روبرو بودند زیرا جنگ ایران باعث جهش قیمت بنزین و گازوئیل شد.
موانع پیشرو و تهدیدهای فصلی
با این حال، نگرانی موجود این است که تاب‌آوری اولیه بریتانیا در برابر طوفان اقتصادی جهانی ناشی از خاورمیانه به زودی رنگ ببازد. هر دو موتور رشد اخیر بریتانیا با دوره دشوارتری در پیش رو مواجه هستند.
پس از انتخابات میان‌دوره‌ای ایالات متحده و تحولات شرکت تراشه‌سازی انویدیا (Nvidia)، چشم‌انداز رونق سرمایه‌گذاری هوش مصنوعی قطعیت کمتری دارد. بازارهای مالی در هفته‌های اخیر به دلیل ترس از ترکیدن حباب سهام هوش مصنوعی دچار نوسان شده‌اند. کند شدن سرمایه‌گذاری در فناوری می‌تواند ضربه‌ای به بریتانیا وارد کند. با این حال، امیدواری این است که تقاضای رو به رشد برای هوش مصنوعی یک‌ش شبه تبخیر نشود.
زمستان سخت برای خانوارها
با این وجود، زمستانی سخت در انتظار خانوارهاست. قبوض انرژی قرار است در ماه ژانویه حدود یک چهارم افزایش یابد و میانگین قبض سالانه گاز و برق خانوارها به بیش از ۲۰۰۰ پوند برسد. تحلیلگران می‌گویند درک اینکه مصرف‌کنندگان چگونه می‌توانند در سال جدید زیر فشار شدیدتری قرار نگیرند، دشوار است.
در آخرین داده‌ها، نشانه‌های هشداردهنده اولیه‌ای وجود داشت: خرده‌فروشی و هزینه‌کرد اختیاری مصرف‌کنندگان در ماه سپتامبر کاهش یافت. رشد دستمزدهای واقعی در حال سرد شدن است و نرخ تورم سرتیتر در مسیر رسیدن به اوج جدیدی نزدیک به ۵ درصد در سال آینده قرار دارد.
با اثبات تاب‌آوری رشد، بانک مرکزی انگلستان (Bank of England) احساس قدرت خواهد کرد تا نرخ بهره را برای مقابله با تورم وارداتی افزایش دهد. سرمایه‌گذاران شهر لندن انتظار حداقل دو افزایش دیگر به میزان یک چهارم واحد را تا رسیدن به ۴.۵ درصد قبل از پایان سال آینده دارند. این اقدام ترمز اقتصاد را خواهد کشید و به فشار هزینه زندگی خواهد افزود.
در بودجه ماه گذشته، هیلی لحنی سرسختانه اتخاذ کرد و استدلال نمود که بریتانیا می‌تواند همچنان به سرپیچی از انتظارات پیش‌بینی‌کنندگان ادامه دهد. با این حال، این وظیفه روزبه‌روز دشوارتر می‌شود.