ایرانوبان | نگهبان ایراندیدار فرستادگان ایران با میانجی‌گران قطری همزمان با سایه تهدید حملات ایالات متحده پس از انتخابات میان‌دوره‌ای
دیپلمات‌ها تلاش می‌کنند از درگیری‌های جدید پس از انتخابات میان‌دوره‌ای ایالات متحده جلوگیری کنند. در همین راستا، مذاکراتی فشرده میان مقامات ایران و قطر در دوحه و تهران برگزار شده است، در حالی که مقام‌های آمریکایی از ترجیح دیپلماسی در کنار حفظ آمادگی نظامی سخن می‌گویند.
مذاکرات فشرده در دوحه و تهران
دوبی/آتلانتا - ۳۱ اکتبر (رویترز) - یک منبع مطلع به رویترز گفت که مذاکره‌کنندگان ایرانی روز شنبه در دوحه با میانجی‌گران قطری دیدار کردند تا راه‌های خروج از جنگ در خلیج فارس را بررسی کنند؛ این در حالی است که دیپلمات‌ها تلاش دارند از آغاز درگیری‌های جدید پس از انتخابات میان‌دوره‌ای کنگره ایالات متحده در هفته جاری جلوگیری کنند.
مارکو روبیو، وزیر امور خارجه ایالات متحده، روز شنبه اعلام کرد که دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، هنوز درباره آغاز حملات جدید علیه ایران تصمیم نگرفته است، اما ترجیح می‌دهد این مناقشه از طریق دیپلماتیک حل‌وفصل شود. ترامپ در هفته‌های اخیر و در آستانه انتخابات میان‌دوره‌ای که تعیین می‌کند آیا حزب جمهوری‌خواه اکثریت شکننده خود را در هر دو مجلس کنگره حفظ خواهد کرد یا خیر، از انجام حملات به ایران خودداری کرده است.
به گفته این منبع آگاه که نخواست نامش فاش شود، مذاکرات روز شنبه در پایتخت قطر به دنبال بیش از ۱۲ ساعت گفت‌وگو میان فرستادگان ایران و قطر در روز جمعه در تهران انجام شد. این منبع افزود که این گفتگوها با هماهنگی و تماس‌های منظم با واشنگتن در جریان است.
آماده‌باش نیروهای مسلح ایران
کشورهای منطقه پیش‌بینی کرده‌اند که ترامپ ممکن است پس از پایان رأی‌گیری، حملات خود را از سر بگیرد. ایران بارها اعلام کرده است که در برابر هرگونه حمله جدید با هدف قرار دادن مواضع ایالات متحده و اسرائیل در کشورهای همسایه پاسخ خواهد داد.
آیت‌الله مجتبی خامنه‌ای، رهبر ایران، روز شنبه با انتشار بیانیه‌ای در کانال تلگرام رسمی خود، به نیروهای مسلح دستور داد برای پاسخ به هرگونه حمله آماده باشند. ارتش ایران نیز متعاقباً اعلام کرد که گام‌هایی را برای ارتقای آمادگی خود برمی‌دارد.
در این بیانیه آمده است: «هر سطح یا نوعی از تهدید باید با پاسخی فوری، اثرگذار و بدون محدودیت جغرافیایی مواجه شود.» وی از زمان جانشینی پدرش که در آغاز جنگ کشته شد، در انظار عمومی ظاهر نشده است. او افزود که فرماندهان ارشد از آمادگی بالای نیروها در امتداد ساحل خلیج فارس، در داخل و اطراف تنگه هرمز و دریای عمان و همچنین در مرزهای شمال غربی و جنوب شرقی ایران خبر داده‌اند.
مواضع هسته‌ای و دیپلماسی در جریان
محسن رضایی، مقام ارشد امنیتی ایران، گفت که تهران در حال بحث درباره این موضوع است که آیا در صورت از سرگیری خصومت‌ها، ممنوعیت دیرینه خود در زمینه تسلیحات هسته‌ای را لغو کند یا خیر، البته او تأکید کرد که هنوز تصمیمی در این زمینه اتخاذ نشده است. وی افزود تا زمانی که واشنگتن خواسته‌های ایران را نپذیرد، هیچ مذاکره‌ای درباره برنامه هسته‌ای ایران انجام نخواهد شد.
روبیو که میزبان وزرای خارجه اقتصادهای بزرگ گروه ۲۰ (G20) در آتلانتا بود، از تعیین جدول زمانی برای مذاکرات قطر خودداری کرد، اما گفت که تماس‌های مستقیم و غیرمستقیم با ایران در جریان است. وی اظهار داشت: «گفتگوهای متعددی وجود دارد. در واقع گفتگوها هرگز متوقف نشده‌اند.» روبیو خاطرنشان کرد که ترامپ ترجیح می‌دهد مسئله را به صورت دیپلماتیک حل کند، اما این اطمینان باورنکردنی را دارد که اگر نیاز به اقدام نظامی باشد، توانایی انجام آن را خواهد داشت.
ادامه دیپلماسی با وجود اختلاف‌نظرها
ترامپ که در ماه فوریه به همراه اسرائیل جنگ را آغاز کرد، بارها به برنامه‌های خود برای از سرگیری حملات به ایران اشاره کرده است. وی هفته گذشته از اسرائیلی‌ها خواست تا پیش از انتخابات خود، بنیامین نتانیاهو، متحد زمان جنگ او را در قدرت نگه دارند تا دو رهبر بتوانند «کار را تمام کنند».
با این حال، واشنگتن اخیراً گام‌هایی برداشته که نشان می‌دهد برای دیپلماسی نیز آماده است. اوایل این هفته، جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهور که رهبری هیئت آمریکایی را در دوره‌های قبلی مذاکرات با ایران بر عهده داشت، نامه‌ای به محسن رضایی نوشت که روزنامه‌های نیویورک تایمز و وال استریت ژورنال آن را تلاشی برای بررسی امکان از سرگیری مذاکرات توصیف کردند.